Domowy sos Aioli / Homemade Aioli sauce

Aioli | chilitonka

Sos aioli, król francuskich sosów emulsyjnych, to coś w rodzaju czosnkowego majonezu. Przepis wywodzi się z Prowansji, pięknego regionu w południowo – wschodniej części Francji, nad Morzem Śródziemnym. Dobrze ukręcony sos jest tak gęsty, że można postawić w nim łyżkę. Do czego pasuje taki sos? – do drobiu, wołowiny, jagnięciny, do ryb i owoców morza, gotowanych, lub pieczonych warzyw, jaj i do czego jeszcze Wam serce podpowie. W smaku dość ostry, pikantny i bardzo dobry!

Przepis na podstawie „La bonne cuisine française” Marie-Claude Bisson

Aioli | chilitonka

Sos Aioli


Składniki dla około 6 osób: 8 ząbków czosnku, 2 żółtka, 1 szklanka oliwy z oliwek, szczypta soli, ewentualnie troszkę świeżo zmielonego pieprzu, 1 łyżka soku z cytryny

Wszystkie składniki powinny mieć temperaturę pokojową


Czosnek obierz i zmiażdż, lub zetrzyj na tarce. Połącz z sokiem z cytryny. Dodaj żółtka i mieszaj cały czas w jedną stronę.

Powoli wlewaj oliwę – na początku po kropelce, lub małą strużką. Po wlaniu połowy oliwy sos powinien być już gęsty. Kontynuuj, wlewając oliwę troszkę większą strużką. Na koniec przypraw do smaku et voilà! Smacznego!

Ps. Jeśli sos się zważy – wbij do miseczki nowe żółtko, mieszaj blenderem i wlewaj powoli sos, jak powyżej. Metoda działa w 100 % – sprawdziłam ;-) Jeśli wolisz łagodniejszy sos, dodaj mniej czosnku. Sos można wzbogacić dodając startą skórkę cytryny, lub posiekane zioła.

Aby po zjedzeniu sosu pozbyć się nieprzyjemnego zapachu, polecam natkę pietruszki, lub ziarenka kardamonu.

Jeśli masz ochotę, zobacz jak się robi prawdziwy sos aioli na targu w Marsylii – oto krótki filmik – klik

Vegetables | chilitonka

Homemade Aioli sauce


Ingredients: {serves 6}: 8 cloves of garlic, 2 egg yolks, 250 ml olive oil, pinch of salt, a little freshly ground pepper, 1 tablespoon lemon juice

All ingredients should be at room temperature


Peel and crush the garlic, or wipe on a grater. Combine with lemon juice. Add egg yolks and combine with a blender, or a whisk. Turn all the time in one way! Slowly pour the olive oil – at the beginning drop by drop, or a small trickle. After pouring half of the olive oil sauce should be thick. As more oil is incorporated, you can add the oil more quickly. Finally,  season to taste et voilà!

If you like, see how to make a real aioli on the market in Marseille – here’s a short video – click

Jak upiec idealne ciasto drożdżowe? Poradnik dla początkujących

Ciasto drożdżowe

Oto garść najważniejszych informacji, porad oraz kilka zasad, którymi należy się kierować przy sporządzaniu ciasta drożdżowego:

Podstawowymi składnikami ciasta drożdżowego są: mąka ( najlepiej krupczatka – typ 550 ), mleko ( lub woda ), drożdże i sól. Dodatkowe składniki to: jaja, cukier, tłuszcz ( najczęściej masło ), substancje zapachowe i bakalie.

Mąka powinna być przesiana i ogrzana. Przesianie mąki sprawia, że jest ona bardziej napowietrzona, co bardzo dobrze wpływa na wyrastanie ciasta. Poza tym pozbędziemy się niepotrzebnych grudek, zanieczyszczeń. Temperatura też ma znaczenie – mąka powina być ciepła w dotyku. Najlepiej wsypać mąkę do miski i wstawić na kilkanaście minut do piekarnika rozgrzanego do około 50° C.

Mleko powinno być ciepłe, lecz nie za gorące. Najlepiej wsadzić do mleka palec – powinno mieć mniej więcej temperaturę ciała. Tak samo należy postąpić z rozpuszczonym masłem.

Jeśli chodzi o drożdże, najlepiej stosować te świeże. Pamiętajmy jednak, aby nie miały one bezpośredniego kontaktu z solą – to może je zabić i ciasto nie wyrośnie. Nie powinno się też mrozić świeżych drożdży. Suche drożdże są coraz bardziej popularne, łatwiej i dłużej możemy je przechowywać. Nie trzeba z nich robić rozczynu – po prostu mieszamy je bezpośrednio z mąką. Suchych drożdży dodajemy zawsze o połowę mniej, niż tych świeżych.

Reszta składników, a szczególnie jaja, powinny mieć temperaturę pokojową – należy je wyjąć minimum 2 godziny wcześniej z lodówki. Jeśli zdarzy nam się zapomnieć, można je wstawić do ciepłej wody. Jaja najczęściej należy utrzeć z cukrem przed dodaniem do ciasta.

Pamiętajcie też, że jakość poszczególnych składników ma bezpośredni związek z jakością wypieku. Świeże jaja od wesołej kury, wiejskie mleko, prawdziwe masło, mąka dobrej jakości – to wszystko ma ogromne znaczenie.

Sporządzanie ciasta drożdżowowego:

  1. Najpierw należy zrobić zaczyn ( rozczyn ): odpowiednią ilość drożdży rozprowadzić w letnim mleku z dodatkiem cukru i mąki. Zaczyn powinien mieć konsystencję ciasta na naleśniki. Należy go odstawić do wyrośnięcia na około 5 minut, najlepiej w temperaturze 27  – 29° C. Rozczyn łączy się z pozostałą mąką, gdy dwukrotnie zwiększy swoją objętość. Jeśli zaczyn zbyt mocno wyrośnie, może to skutkować kwaśnym zapachem i wadliwością wypieku.
  2. Zaczyn należy wlać do przesianej, ogrzanej mąki i lekko zamieszać. Następnie dodaje się utarte jaja, sól i ewentualnie substancje zapachowe. Ciasto należy wyrabiać przez 15 – 20 minut.
  3. Kolejnym etapem jest stopniowe dodawanie stopionego, ciepłego tłuszczu. Ciasto należy cały czas wyrabiać, do momentu, aż będzie elastyczne, zacznie odchodzić od rąk i naczynia.
  4. Na koniec dodajemy rodzynki, bakalie, itp dodatki.
  5. Wyrównujemy powierzchnię ciasta, przykrywamy lnianą / bawełnianą ściereczką i odstawiamy w ciepłe miejsce do podwojenia objętości. Zazwyczaj trwa to około 1,5 godziny, czasem dłużej. Idealnym miejscem do wyrastania jest piekarnik z zapaloną lampką.
  6. Kiedy ciasto dwukrotnie zwiększy swoją objętość, możemy przenieść je na posypany mąką blat i uformować placek. Można też od razu przenieść ciasto do foremki ( wysmarowanej tłuszczem i posypanej bułką tartą ). Maksymalnie możemy wypełnić formę do połowy, gdyż ciasto w dalszym ciągu rośnie. Przykrywamy ściereczką i ponownie pozostawiamy do wyrośnięcia / napuszenia na około 20 minut.
  7. Przed włożeniem do piekarnika, wierzch ciasta należy posmarować rozmąconym jajkiem, żółtkiem, lub wodą z cukrem. Można ułożyć owoce, czy posypać kruszonką.
  8. Ciasto drożdżowe piecze się zazwyczaj w temp. 180° C ( w przypadku chlebów na bazie drożdży temp. może być wyższa ). Z reguły trwa to 40 – 50 minut, przy czym po pierwszych 20 minutach warto sprawdzić, czy ciasto piecze się prawidłowo ( nie pali się, nie wylewa z formy ). Aby sprawdzić, czy ciasto jest gotowe – wtykamy do środka czysty, drewniany patyczek. Jeśli wychodzi suchy – możemy wyjąć ciasto z piekarnika.
  9. Przed wyjęciem i pokrojeniem ciasta, należy poczekać, aż wystygnie.

Oprócz tradycyjnego ciasta, istnieje również:

  • ciasto drożdżowe parzone: powstaje ono w ten sposób, ze 1/4 mąki przeznaczonej do wypieku zaparza się wrzącym mlekiem ( lub wodą ) uważając, by nie było grudek. Kiedy masa wystygnie, dodaje się drożdże roztarte z cukrem  i pozostawia do wyrośnięcia. Po wyrośnięciu należy dodać resztę składników i postępować, jak z tradycyjnym ciastem drożdżowym. Ciasto parzone jest delikatniejsze i dłużej zachowuje świeżość.
  • ciasto drożdżowe gotowane: to wszystkim znane kluski gotowane na parze / pampuchy. Po przygotowaniu ciasta i ufrmowaniu kulek, umieszcza się je nad garnkem z gotującą się wodą. Są specjalne urządzenia do gotowania na parze, można też umocować gazę lub ściereczkę na wierzchu garnka. Kluski należy przykryć i gotować około 5 minut. Prawidłowo przygotowane ciasto drożdżowe gotowane jest jednolite, porowate i nie lepi się. Pampuchy można nadziać marmoladą, lub owocami, podawać polane owocowym sosem, rozpuszczonym masłem, cukrem, czy śmietaną.

Z ciasta drożdżowego wypieka się również chleby, bułki, strucle, baby, paszteciki, chałki i wiele innych smacznych wyrobów.

To wszystko, o czym przeczytaliście, to tylko czysta teoria, kilka wskazówek i podpowiedzi. Jeśli będziecie mieć na uwadze powyższe informacje, jest duża szansa na to, że ciasto wyjdzie idealnie. Jak w każdej dziedzinie, tak i w pieczeniu ciast, ważna jest praktyka, doświadczenie i cierpliwość. poza tym, nie taki diabeł straszny, jak go malują ;-) Powodzenia i smacznego!

Na podstawie książki Ireny Głowackiej „Pieczenie ciast i ciasteczek” ( Warszawa 1972 ) oraz własnych doświadczeń

Anty – ciasto czekoladowe

Ciasto czekoladowe 5 Chili & Tonka

Ciasto czekoladowe 2 Chili & Tonka

Rośnie trzykrotnie, by potem opaść z gracją. Pamiatką po tym krótkotrwałym wzlocie są pęknięcia na delikatnej skorupce. Środek aksamitny, niczym mus. Lekki, jak chmurka. Charakter dość wyraźny, choć subtelnie czekoladowy. Czy to Wam czegoś nie przypomina? Pierwsza miłość, pierwsze rozczarowanie, złamane serce… Czas młodzieńczych wzlotów i upadków… Ech, chyba się rozmarzyłam, albo ten deser na mnie tak działa ;-) Takie mniej więcej jest to anty – ciasto. Anty – bo bez mąki, bo podobne do sufleta, albo musu czekoladowego. Do schrupania na jeden raz! A potem jest ochota na więcej, i jeszcze więcej…

Ciasto czekoladowe 3 Chili & Tonka

Ciasto czekoladowe 4 Chili & Tonka

{ scroll down for English }

Anty – ciasto czekoladowe

{ porcja dla 4 – 6 osób }

Składniki:

  • 250 g dobrej, ciemnej czekolady
  • 125 g masła
  • 50 ml śmietany kremówki
  • 4 jaja – osobno żółtka i białka
  • 125 g drobnego cukru – podzielone na dwie części
  • 2 łyżki dobrego kakao w proszku
  • szczypta soli

Przygotowanie:

  1. Do rondelka wrzuć czekoladę połamaną na kawałki, dodaj masło i śmietanę. Rozpuść w kąpieli wodnej ( postaw nad drugim rondelkiem z gotującą się wodą i poczekaj, aż się rozpuści. Rondelek z czekoladą nie powinien stykać się z wrzącą wodą, jedynie z parą ). Odstaw na 5 minut, aby lekko ostygło.
  2. Żółtka ubij z połową cukru na kogel mogel.
  3. Do żółtek dodaj zawartość rondelka ( czekolada, masło, śmietana ). Wymieszaj mikserem.
  4. Osobno, w dużej misce ubij białka wraz ze szczyptą soli. Kiedy zaczną gęstnieć, dodaj resztę cukru i ubij na sztywno. Wymieszaj z przesianym kakao.
  5. Delikatnie, ale dokładnie połącz pianę z masą czekoladową. Całość przenieś do foremki, wyrównaj wierzch. Najlepiej sprawdzi się wysmarowana masłem i wyłożona papierem do pieczenia okrągła, wysoka foremka o średnicy około 23 cm.
  6. Piecz około 35 minut w temperaturze 180° C. Po wyjęciu z pieca odczekaj 10 minut, zanim wyjmiesz ciasto z formy.
  7. Wierzch możesz posypać przesianym kakao, a w wersji deluxe podawaj z bitą śmietaną i truskawkami. Smacznego!

**********

Flourless chocolate cake

Delicious, light chocolate cake. Soft as mousse, with a cracked shell

{ serves 4 – 6 }

Ingredients:

  • 250 g good, dark chocolate, chopped
  • 125g butter
  • 50 ml double cream
  • 4 eggs, separate yolks and whites
  • 125 g caster sugar, divided into two parts
  • 2 tablespoons cocoa powder
  • pinch of salt

Method:

  1. Preheat oven to 180° C. Butter a round mold ( about 23 cm diameter ) and line with baking paper.
  2. Put chocolate with butter and cream into a saucepan. Set over a second, a bit bigger saucepan of barely simmering water ( without direct contact with boiling water ). Melt and stir until smooth. Set aside for 5 minutes to cool.
  3. Whisk the egg yolks with half the sugar until pale. Add the melted chocolate and mix.
  4. In a large bowl, whisk together the egg whites with a pinch of salt. When they start to thicken, add the rest of the sugar and whisk to stiff. Stir in sifted cocoa.
  5. Gently, but thoroughly combine the chocolate mass with the whipped egg whites. Pour the batter into the mold, smooth the surface.
  6. Bake about 35 minutes.
  7. Wait 10 minutes before removing from the mold.
  8. Sprinkle with sifted cocoa and serve with whipped cream and strawberries. Bon appetit!

Notes:

The cake rise three times, and then falls, so the mold should be accordingly high.

Przepis z książeczki ” Pâtisserie facile ” S. Lewis – oryginalna nazwa: délice tout chocolat

Zupa pomidorowa z soczewicą i mleczkiem kokosowym oraz kotleciki z jajek

Zupa z soczewicy 1 Chili & TonkaKilka dni temu spadł piękny śnieg, a za naszymi oknami wyrósł ogromny biały namiot – coroczny Marché de Noël. 6 grudnia mój osobisty „Św. Mikołaj” zabrał mnie do muzeum fotografii Josepha Nicéphora Niépce – ponad pół godziny jechałam w nieznane i to było bardzo miłe uczucie! Na ulicach pojawiły się kolorowe, świecące dekoracje. Półki sklepowe uginają się od wykwintnych koszy z prezentami, a hostessy atakują francuskim serem i wykałaczką. Bombki, choinki, Bûche de Noël, okolicznoścowe zestawy win i bakalii, foie gras, bombonierki, trufle, tysiące zabawek, kreacje dla pań i panów oraz czego tylko dusza zapragnie! Witryny małych sklepików wypiękniały, jak zaczarowane. Nigdzie nie słychać kolęd, ani choćby dzwoneczków, więc może dlatego nie czuję tej przedświątecznej atmosfery. Pewnie pojawi się dopiero wtedy, gdy w wysprzątanym domu stanie choinka, a na piecu wielki gar pysznej zupy grzybowej.

Kliknij tutaj, aby zobaczyć zdjęcie w większym rozmiarze.

Kolaż Chili & Tonka

Dzisiaj dwa kompletnie różne przepisy. Jedyne, co je łączy, to „bezmięsność”. Zupa pomidorowa z soczewicą – bardzo dobra i wyrazista w smaku. Przyznam, że do soczewicy czułam przez lata obrzydzenie po tym, jak zostałam kiedyś poczęstowana burą, obrzydliwą breją. Na szczęście ta dzisiejsza zupa sprawiła, że soczewica na dobre zagości  w mojej kuchni.

Drugi przepis – na kotleciki jajeczne – to wspomnienie z dzieciństwa w PRL- u. Jadłam je właściwie tylko w szkolnej stołówce, albo na koloniach, czyli dość sporadycznie. W tamtych czasach nie było to wcale moje ulubione danie. Teraz obdarzyłam je nowym, ciepłym uczuciem. Dobrze przyprawione, ze smacznym serem i szczypiorkiem smakują wyśmienicie :-)

Zupa z soczewicy Chili & Tonka

Zupa pomidorowa z koralową soczewicą, mleczkiem kokosowym i imbirowymi grzankami

Składniki:

  • 1 cebula
  • 1 marchew
  • 2 łyżeczki przyprawy curry
  • 400 ml mleczka kokosowego
  • 400 g pomidorów z puszki ( lub świeżych bez skóry i pestek )
  • 600 ml bulionu drobiowego lub warzywnego
  • 200 g soczewicy koralowej
  • kawałek świeżego imbiru
  • kilka kromek chleba wiejskiego
  • 2 łyżki oliwy lub oleju
  • sól i pieprz
  • kolendra lub natka do dekoracji

Przygotowanie:

  1. Obierz i posiekaj cebulę. Marchew obierz i pokrój w kostkę.
  2. W garnku rozgrzej oliwę, dodaj szczyptę soli i zeszklij cebulę.
  3. Kiedy cebula będzie już przeźroczysta, wrzuć marchew i curry. Smaż około 5 minut, cały czas mieszając.
  4. Następnie wlej mleko kokosowe, pomidory, bulion, wrzuć soczewicę. Gotuj pod przykryciem 25 minut. Po tym czasie soczewica powinna być miękka.
  5. Odlej trochę płynu, a resztę wymieszaj blenderem. Jeśli zupa będzie zbyt gęsta, rozrzedź ją odlanym bulionem. Dopraw do smaku.
  6. Kromki chleba wsadź do piekarnika na kilka minut, aby zrobić chrupiące grzanki. Ich wierzch potrzyj świeżym, obranym imbirem. Pokrój na kawałki.
  7. Podawaj gorącą zupę z grzankami, udekoruj natką pietruszki lub kolendry. Smacznego!

Kotleciki z jajek Chili & TonkaKotleciki z jajek

Składniki: {około 7 sztuk}

  • 6 jaj ugotowanych na twardo
  • 1 surowe jajo
  • bułka tarta
  • około 5 łyżek startego żółtego sera*
  • 2 łyżki masła
  • 1 cebula
  • mały pęczek szczypiorku
  • pieprz i sól
  • tłuszcz do smażenia

* ser powinien mieć wyrazisty smak, może to być na przykład pomarańczowy Mimolette

Przygotowanie:

  1. Cebulę drobno posiekaj i zeszklij na odrobinie tłuszczu.
  2. Jaja ugotowane na twardo pokrój w drobną kostkę ( lub zetrzyj na tarce ).
  3. Wymieszaj je z cebulą, świeżym jajkiem, startym serem oraz około 3 – 4 łyżkami bułki tartej. Możesz dodać trochę posiekanego szczypiorku. Przypraw do smaku pieprzem i solą.
  4. Uformuj kotleciki i obtocz je w bułce tartej.
  5. Smaż na rozgrzanym tłuszczu na złoty kolor.
  6. Masło wymieszaj ze szczypiorkiem, podziel na porcje. Na ciepłym kotleciku połóż kawałek masła. Podawaj z ulubionymi dodatkami. Smacznego!

Przepis na zupę z Saveurs