Na ostatnią chwilę – babeczka wielkanocna

Czytaj dalej Na ostatnią chwilę – babeczka wielkanocna

Advertisements

Smacznego jajka!

Mój sposób na idealne jajko na miękko: w rondelku nastawiam wodę z odrobiną soli, a kiedy zacznie wrzeć, łyżką ostrożnie wkładam jajo, prosto z lodówki. Gotuję 5 minut, a jeśli jest duże, lub mam ochotę na lekko ścięte żółtko – 6 minut.

Polecam jajeczko z solą morską i tosty posmarowane masłem z dodatkiem suszonych alg.

Wesołych Świąt!

Magnolia | chilitonka

Śląska strucla z orzechami

Strucla z orzechami | chilitonka

… stół ubrany był wedle zwyczaju białym obrusem, na którym paradnie ustawione były wszystkie świąteczne potrawy. Był tam pośrodku wieniec wielkanocny, posypany makiem, koszyczek kroszonek ozdobiony bukszpanem, których liczba dochodziła nieraz do 100 sztuk, szynka gotowana, szynka surowa, boczek wędzony gotowany i inne wędliny domowego wyrobu. (…)

Był też chrzan, musztarda, masło, a ponadto charakterystyczna dla śląskiej kuchni potrawa zwana na Podbeskidziu „murzynem”, w opolskim „szołdrem”, a w okolicach Bytomia i Katowic „szczodrem” lub „sodrem”. (…) Było to ciasto pieczone w formie niewielkiego chlebka, nadziane kiełbasą i upieczone w piekarniku.

(…) Wśród napojów spożywanych z okazji świąt znaleźć można było kawę prawdziwą zwaną „bonkafejem” lub „kawą ziarnkową”, wina domowego wyrobu, ciemne piwo lub „swojski tej”, czyli herbatę ziołową uzyskiwaną dzięki połączeniu kilku gatunków ziół.”

Oto fragment książki pt. Śląska kucharka doskonała, dotyczący tradycyjnych obchodów Świąt Wielkanocnych na terenie Śląska. Z tejże książki pochodzi przepis na struclę orzechową, którą postanowiłam w tym roku upiec. Tak to już jest, że na świątecznym stole, zamiast potraw kuchni francuskiej, czy innej, wolę te nasze, tradycyjne, swojskie. I choć nie jestem Ślązaczką, ale rodowitą Zagłębianką, to kuchnia moich bliskich sąsiadów często gościła również na naszym stole. Kluski śląskie, modra kapusta, kotlety mielone, czyli karminadle,  są popularne i lubiane w moich rodzinnych stronach do dziś. Niestety, jest wiele innych, dzisiaj już zapomnianych potraw. Kto wie, co to jest garus? flaps? skubaniec? albo jak przyrządzić półgęsek na kwaśnicy? Warto od czasu do czasu odświeżyć stare receptury. I właśnie pewnego dnia, przy filiżance mocnego bonkafeju, odkryłam ten oto przepis:

Śląska kucharka doskonała | chilitonka

Śląska strucla z orzechami

{ Składniki na dwie dorodne strucle }


Ciasto: 500g mąki pszennej (u mnie typ 450), 150g cukru, 120g roztopionego masła, 2 całe jaja i 1 żółtko  – w pokojowej temp., 1 szkalnka mleka (250 ml), 1/2 paczuszki cukru waniliowego, 40g świeżych drożdży*, szczypta soli

Dodatkowo żółtko i odrobina mleka do posmarowania ciasta, łyżka posiekanych orzechów lub pralin do posypania.

Nadzienie: 150 g orzechów włoskich łuskanych, 100g cukru, 1/2 szkalnki kwaśnej śmietany, płaska łyżeczka cukru waniliowego, 50g rodzynków**, łyżka kandyzowanej skórki pomarańczowej


Mąkę przesiej i ogrzej w ciepłym piekarniku. Z drożdży, niewielkiej ilości mąki, odrobiny cukru i letniego mleka przyrządź rozczyn o konsystencji gęstej śmietany. Pozostaw do wyrośnięcia na kilka minut.

Jaja i żółtko utrzyj z cukrem i cukrem waniliowym. Dodaj mąkę, wyrośnięty rozczyn i wyrób ręką lub mikserem. Gdy ciasto zacznie odchodzić od ręki i brzegów miski, dodaj stopione, wystudzone masło. Wyrabiaj dalej, aż zaczną pojawiać się pęcherzyki powietrza.

Wyrobione ciasto przykryj ściereczką i pozostaw do wyrośnięcia w ciepłym miejscu na około godzinę, do podwojenia objętości.

W tym czasie przygotuj nadzienie. Orzechy wraz ze skórką pomarańczową i cukrem tradycyjnie zmiel maszynką, albo umieść w miseczce blendera i mieszaj, aż utworzą jednolitą masę. Dodaj rodzynki, cukier waniliowy i śmietanę. Wymieszaj.

Wyrośnięte ciasto przełóż na obficie posypany mąką blat. Podziel na dwie równe części. Każdą część rozwałkuj na kwadrat grubości mniej więcej 0.5 cm. Rozsmaruj po połowie nadzienia i zwiń w rulon. Przełóż na blachę wyłożoną papierem do pieczenia. Możesz pośrodku zrobić z papieru przegródkę, aby dwie strucle nie stykały się podczas pieczenia.

Posmaruj wierzch żółtkiem rozmąconym z odrobiną mleka. Posyp posiekanymi orzechami.

Piecz w 180 stopniach około 30 – 40 minut, do suchego patyczka. Jeśli wierzch zbyt szybko się rumieni, przykryj folią aluminiową. Wystudź na kratce przed pokrojeniem, smacznego!

Na koniec kilka moich uwag:

  • zamiast orzechów włoskich, mogą być inne (laskowe, nerkowce itd.), radzę też nie rezygnować z rodzynek, ani skórki pomarańczowej, a nawet można ich dodać ciut więcej.
  • ja użyłam 2 saszetki drożdży instant Francine – tyle, ile potrzeba na 500g mąki (według informacji na opakowaniu). Nie robiłam rozczynu, tylko wymieszałam je z mąką.
  • jeśli rodzynki są suche i twarde, na kilka minut zalej je wrzątkiem, a następnie odcedź.
  • ciekawym pomysłem byłoby też dodanie do nadzienia troszkę alkoholu, np. rumu.
  • ciasto podczas wyrabiania jest dość miękkie, można dosypać odrobinę mąki, ale nie za dużo. Wtedy ciasto po upieczeniu będzie lekkie i puszyste.
  • może moja strucla nie wyglądaja tak pięknie, jak ta ze sklepu, ale zaręczam, że była pyszna! Drugą sztukę zamroziłam na święta :-)

Na podstawie książki pt. Śląska kucharka doskonała, Elżbieta Łabońska, Fundacja dla Śląskiego Instytutu Naukowego, Katowice 1989 r.

Baba drożdżowa

 

Lany Poniedziałek przywitał nas pięknym, wiosennym słońcem. Niedaleko zakwitł cudowny, biały bez. Nie mogłam się oprzeć i zerwałam kilka gałązek. Cały dom pachniał bosko! Przyszło mi do głowy, aby upiec babkę – z rodzynkami, lukrem i domową, kandyzowaną skórką pomarańczową. Nie był to żaden planowany wypiek. Liczyło się tylko to, aby zjeść jeszcze ciepłe, mięciutkie, najświeższe drożdżowe ciasto. Skubać sobie powolutku, kawałek po kawałeczku. Taki przyjemny, świąteczny kaprys ;-)

Wykorzystałam przepis z Kwestii Smaku, o 1/3 zmniejszyłam ilość składników. Babka pięknie wyrosła, ale nie wypełniła całej foremki. Następnym razem upiekę pełną porcję. Przepis wymaga nieco wprawy i trzeba się z ciastem obchodzić ostrożnie, ale warto!

Yeast baba | chilitonka

Baba drożdżowa | chilitonka

Lilac | chilitonka

Lilac | chilitonka

Baba yeast | chilitonka

Lilac | chilitonka

Ciasto drożdżowe | chilitonka

Bez | chilitonka

 Baba drożdżowa

Składniki {foremka o średnicy 24cm}:

  • 70 ml ciepłego/letniego mleka
  • 35g świeżych lub 2 opakowania (8g) suchych drożdży
  • 250g mąki pszennej
  • 25g cukru
  • szczypta soli
  • 2 jaja
  • 100g masła + odrobinę do posmarowania foremki

Dodatkowo: 100g rodzynek, cukier puder, sok z cytryny i kandyzowana skórka pomarańczowa. Garść bułki tartej, manny lub zmielonych migdałów do posypania foremki.

Drożdże, masło i jaja powinny mieć pokojową temperaturę!

Przygotowanie:

  1. W dużej misce rozetrzyj drożdże z łyżką cukru. Dodaj połowę ciepłego mleka i łyżkę mąki. Dokładnie wymieszaj, przykryj ściereczką i pozostaw do wyrośnięcia 10 – 15 minut w ciepłym miejscu.
  2. Do miseczki wrzuć rodzynki i zalej je wrzątkiem. Po kilkunastu minutach odcedź i wystudź.
  3. Foremkę dokładnie posmaruj masłem i posyp bułką, manną lub migdałami.
  4. Do wyrośniętego rozczynu dodaj resztę ciepłego mleka, resztę cukru, przesianą mąkę i szczyptę soli. Wymieszaj.
  5. Dodawaj stopniowo jaja i wyrabiaj około 10 miunut.
  6. Następnie dodaj miękkie masło i ponownie wyrabiaj, aż ciasto będzie elastyczne, błyszczące i łatwo będzie odchodzić od ręki.
  7. Dodaj rodzynki i lekko wyrób ciasto.
  8. Przykryj ściereczką i odstaw w ciepłe miejsce na godzinę do wyrośnięcia / podwojenia objętości.
  9. Po tym czasie ponownie lekko wyrób ciasto i przełóż do foremki. Przykryj i niech rośnie kolejne 40 minut.
  10. Piekarnik rozgrzej do 180 stopni.
  11. Wstaw babkę do pieca, w niższej pozycji, na około 25 minut. Wyjmij z pieca, a po minimum 10 minutach z foremki.
  12. Gdy babka przestygnie, polej ją lukrem: około 1/2 szkalnki cukru pudru wymieszaj z taką ilością soku z cytryny, aby otrzymać odpowiednią gęstość. Wymieszaj ze skórką pomarańczową.

Czujesz ten zapach? Smacznego!

Ps. skórka pomarańczowa może trochę licha, ale smaczna :-)

Baba drożdżowa | chilitonka

Hot Cross Buns, czyli bułeczki wielkanocne o smaku…

 

Hot Cross Buns | chilitonkaHot Cross Buns | chilitonka

Hot Cross Buns | chilitonka

Hot Cross Buns | chilitonka

Podobno w Australii te małe bułeczki z krzyżykiem podaje się na Wielkanoc. Widziałam je już nie raz i dawno chciałam je upiec, bo wyglądają całkiem ładnie. A jak smakują? Nie są szczególnie puszyste, ale całkiem dobre, pachnące mieszanką korzennych przypraw. Jedyne, do czego można się przyczepić, to te krzyżyki z mącznej pasty – są nieco twarde i „ciągnące”, ale czego się nie robi, aby było ładnie i odświętnie. Zjedzcie jeszcze ciepłe, ze świeżym masełkiem, albo mmmmm z nutellą!

Hot Cross Buns

Składniki: {około 12 – 16 bułeczek}

  • 600g (4 cups) mąki
  • 14g suchych drożdży (u mnie dwie paczuszki)
  • 50g (1/4 cup) cukru
  • 1 łyżeczka cynamonu
  • 1/2 łyżeczki imbiru
  • 1/2 łyżeczki gałki muszkatołowej
  • 1/4 łyżeczki kardamonu
  • szczypta soli
  • 180g (1+1/2 cups) rodzynek
  • 40g masła
  • 300ml mleka
  • 2 jaja, roztrzepane

Na pastę: (do krzyżyków)

  • 90g (1/2 cup) mąki
  • 6 łyżek wody

Na syrop:

  • 1/3 szklanki wody
  • 2 łyżki cukru

Przygotowanie:

  1. W dużej misce wymieszaj mąkę z drożdżami, cukrem, szczyptą soli, wszystkimi przyprawami i rodzynkami (jeśli rodzynki są bardzo wysuszone, zalej je w miseczce wrzątkiem, a po kilku minutach odcedź i dodaj do mąki).
  2. W rondelku podgrzej mleko z masłem. Kiedy masło się rozpuści, zdejmij z ognia i przestudź, aż będzie letnie.
  3. Dodaj mleko i roztrzepane jaja do reszty składników. Wyrób gładkie, elastyczne ciasto. Jeśli ciasto jest zbyt twarde, zmocz dłonie i ponownie lekko wyrób.
  4. Przykryj ściereczką i pozostaw do wyrośnięcia / podwojenia objętości, na około  1 godzinę w ciepłym miejscu (np. w piekarniku z zapaloną lampką).
  5. Blachę przykryj papierem do pieczenia.
  6. Ponownie wyrób ciasto i podziel na 12 równych części. Uformuj ładne, okrągłe bułeczki i ułóż na blasze w odstępach. Przykryj ściereczką i pozostaw do ponownego wyrośnięcia (około 30 minut).
  7. W tym czasie rozgrzej piekarnik do 190 stopni.
  8. Przygotuj pastę z mąki – dokładnie wymieszaj mąkę z wodą, aby nie było grudek. Nałóż pastę do rękawa cukierniczego i wyciskaj paski, aby na wierzchu bułeczek powstały krzyżyki.
  9. Piecz 20 – 25 minut, aż wierzch nabierze ciemnozłotego koloru.
  10. Przygotuj syrop – podgrzej wodę z cukrem w rondelku, gotuj około 5 minut, od czasu do czasu mieszając.
  11. Posmaruj wierzch ciepłych bułeczek syropem.
  12. Najlepsze jeszcze ciepłe, smacznego!

Hot Cross Buns | chilitonka

Na podstawie tej strony (source): RECIPE IN ENGLISH