Ensaïmada

Ensaïmada

Mój Małżonek uwielbia drożdżowe ciasta, więc pomyślałam, że i to będzie mu smakowało. Po spróbowaniu pierwszego kawałka, kilka razy stwierdził, że jest przepyszne, a On zazwyczaj nie lubi się powtarzać. Zaczyna go irytować fakt, że coraz częściej robię rzeczy o trudnej do zapamiętania nazwie. W związku z tym niewiele rozmawiamy o już zjedzonych daniach. W najbliższym czasie wkurzy się jeszcze kilka razy…

Ensaïmada pochodzi z Majorki. Według mnie to coś pomiędzy ciastem drożdżowym, a francuskim. Jest niesamowicie maślane i składa się z warstw. W tradycyjnym przepisie zamiast masła używa się dobrej jakości smalcu. Świetnie smakuje z mocną kawą lub z dobrym kakao, albo kawałek po kawałku maczane w gorącej czekoladzie. Najlepiej właśnie odrywać kawałki ciasta, ale na zdjęciu poniżej widzicie jak prezentuje się ciasto po przekrojeniu nożem. Może nie wygląda zbyt reprezentacyjnie, ale jest przepyszne!

Ensaimada

Ensaïmada

Ensaïmada

{ scroll down for English version }

Ensaïmada

Składniki na ciasto:

  • 200 ml ciepłego / letniego mleka
  • 2 łyżeczki suchych drożdży
  • 500 g mąki ( u mnie typ 450 )
  • 180 g cukru
  • 2 jaja + 1 żółtko ( w temp. pokojowej )
  • 200 g miękkiego masła
  • szczypta soli

Na cukier waniliowy:

  • 50 g drobnego, przesianego cukru
  • 2 laski wanilii

Przygotowanie:

  1. Wymieszaj drożdże z mlekiem i odstaw na około 5 minut, aż napęcznieją.
  2. Wymieszaj mąkę z cukrem, jajkami i żółtkiem, szczyptą soli i drożdżami z mlekiem. Wyrób ciasto ręką, lub przy pomocy miksera ( 2 – 3 min.  końcówką z hakiem ). Kiedy ciasto będzie miękkie i elastyczne, przykryj folią i pozostaw do podwojenia objętości – około 45 minut.
  3. Po tym czasie rozłóż ciasto na blacie posypanym mąką. Rozwałkuj kwadrat o boku 50 cm.
  4. Lekko posyp wierzch ciasta mąką i równomiernie posmaruj masłem.
  5. Zwiń ciasto w rolkę, a następnie delikatnie rozwałkuj prostokąt 15 / 65 cm. Staraj się, aby masło nie wypłynęło na wierzch.
  6. Ponownie zwiń ciasto w rolkę zaczynając od szerszej części.
  7. Szeroką blachę wyłóż papierem do pieczenia i przełóż ciasto tak, aby powstał luźny ślimak. Przykryj ściereczką i poczekaj 1,5 – 2 godziny, aż ciasto urośnie, a brzegi ślimaka zbliżą się do siebie.
  8. Piekarnik nagrzej do 180° C.
  9. Przygotuj cukier waniliowy: palcami wymieszaj cukier z ziarenkami wanilii.
  10. Wstaw ciasto do piekarnika na 20 – 25 minut, a kiedy upiecze się na złoty kolor, wyjmij z pieca.
  11. Zaraz po upieczeniu obficie posyp wierzch ciasta cukrem waniliowym.
  12. Najlepsze jeszcze ciepłe, odrywane po kawałku. Ciasto można szczelnie przykryć i podgrzać na drugi dzień w piekarniku.

Smacznego!

**********

Ensaïmada

This heavenly flaky pastry from Mallorca is the best with a strong coffee or comforting hot chocolate for dipping.

Ingredients:

  • 200 ml lukewarm milk
  • 2 tsp. dried yeast
  • 500 g ( 3 cups ) plain flour
  • 180 g caster sugar
  • 2 eggs + 1 egg yolk ( at room temperature )
  • 200 g softened butter
  • pinch of salt

For the Vanilla sugar:

  • 50 g icing sugar, sieved
  • seeds scraped from 2 vanilla beans

Method:

  1. Stir milk and yeast in a bowl to dissolve, then stand until foamy (4-5 minutes).
  2. Combine flour, sugar, eggs and yolk, yeast mixture and a pinch of salt in an electric mixer fitted with a dough hook / or with a hand. Then knead until a soft elastic dough forms (2-3 minutes). Cover with plastic wrap and stand until doubled in size (45 minutes).
  3. Preheat oven to 180°C. Roll out dough on a well-floured surface to a 50cm square, dusting lightly with extra flour as you go. Spread butter over dough, then roll into a cylinder. Re-roll to a rough 15cm x 65cm rectangle, then, from the longest side, roll again into a narrow cylinder. Loosely coil cylinder on a large baking tray lined with baking paper, cover with a large upturned bowl and set aside to rise until the sides of the dough touch each another (1½-2 hours). Bake until golden and cooked through (20-25 minutes).
  4. For vanilla sugar, place icing sugar and vanilla seeds in a bowl and rub to combine.
  5. Dust wtih vanilla sugar and serve warm or at room temperature. Ensaïmada is best eaten the day it’s made, but can be stored in an airtight container and warmed a day or two later.

Bon appetit!

Na podstawie przepisu z Gourmet Traveller

Placek drożdżowy z rabarbarem i kruszonką

Ciasto drożdżowe z rabarbarem | chilitonka

Przepis na ten placek pochodzi z książeczki „Pieczenie ciast i ciasteczek” Ireny Głowackiej z 1972 roku. Być może wtedy piekło się inaczej – z wiekszą zawartością masła i drożdży. Ciasto jest dość ciężkie i nieco trudniejsze do wyrobienia. Rośnie bardziej opornie, niż współczesne wypieki. Można mieć chwilę rezygnacji i obawy, czy aby na pewno się uda. Jednak, jeśli wszystko pójdzie zgodnie z planem, z piekarnika wyjmiemy ciasto  jak u babci, jak za dawnych lat. Jest maślane, absolutnie nie suche, z pyszną piaskową kruszonką. Nie za słodkie, a za sprawą rabarbaru ciut kwaskowe.

Ciasto drożdżowe z rabarbarem | chilitonka

{ scroll down for English version }

Placek drożdżowy z rabarbarem i kruszonką


Składniki { na blachę 21 / 30 cm }: 500 g mąki typ 550, 150 g cukru, 150 g roztopionego masła + do posmarowania formy, paczuszka 42g świeżych drożdży, 4 żółtka + 1 całe jajo, szklanka mleka, szczypta soli, 5 gałązek rabarbaru, cukier waniliowy, 3 łyżki kaszy manny lub bułki tartej

Na kruszonkę: 95 g zimnego masła, 150g mąki, 75g cukru, 50g mielonych orzechów laskowych lub migdałów


Przygotuj rozczyn: w miseczce rozetrzyj drożdże z łyżką cukru, dodaj łyżkę mąki i odrobinę ciepłego mleka. Wymieszaj i odstaw na 5 minut w ciepłe miejsce. Żółtka utrzyj z resztą cukru na kogel mogel.

Dodaj rozczyn do przesianej, ogrzanej mąki i wymieszaj. Następnie dodaj utarte żółtka, szczyptę soli i wyrabiaj ciasto wlewając stopniowo ciepłe mleko, do otrzymania odpowiedniej gęstości.

Roztopione, ciepłe masło również wlewaj powoli, jednocześnie wyrabiając ciasto – tak długo, aż przestanie błyszczeć, pojawią się pęcherzyki powietrza i zacznie odchodzić od ręki.

Wyrównaj wierzch ciasta, przykryj ściereczką i odstaw w ciepłe miejsce do podwojenia objętości – na około 1,5 godziny.

Foremkę wysmaruj masłem i posyp kaszką lub bułką tartą.

Rabarbar umyj, obierz i pokrój na małe kawałki.

Zrób kruszonkę: wszystkie składniki przełóż do miseczki i wyrób palcami. Schowaj do lodówki.

Kiedy ciasto podwoi swoją objętość, przełóż je do przygotowanej formy i odstaw na kolejne 20 minut do napuszenia.

Piekarnik rozgrzej do temp. 180° C.

Wierzch ciasta posmaruj roztrzepanym jajkiem. Wyłóż owoce i posyp je cukrem waniliowym. Posyp kruszonką.

Piecz ciasto około 50 minut 1 godzinę – do suchego patyczka. Pokrój po wystudzeniu. Smacznego!

Ps. Początkującym polecam kilka porad – jak upiec idealne ciasto drożdżowe.

**********

Traditional Polish Yeast cake with rhubarb and crumble topping


Ingredients: 500 g plain flour type 550, 150 g caster sugar, 150 g melted butter ( at room temperature ) + more to grease the mold, 42g fresh yeast, 4 egg yolks  + 1 egg, beaten, 1 cup lukewarm milk, pinch of salt, 5 rhubarb stalks, 1 packet vanilla sugar, 3 tablespoons bread crumbs

For the crumble: 95 g cold butter, cubed, 150g plain flour, 75g caster sugar, 50g ground almonds or hazelnuts


Dissolve yeast in 1/2 cup lukewarm milk. Mix it with 1 tbsp. sugar and 1 tbsp. flour. Stir and set aside in a warm place for 5 minutes. Whisk the egg yolks with sugar until white. Set aside.

Mix the yeast mixture with the sieved and warm flour. Then add the beaten egg yolks, a pinch of salt and knead the dough, pouring remaining warm milk gradually.

Slowly stir in melted butter. Knead the dough until shining, air bubbles appear and does not stick to the hand.

Shape into a ball, cover with a cloth and leave in a warm place until double in volume – for about 1.5 hour.

Butter the mold and sprinkle with breadcrumbs.

Wash the rhubarb, peel and cut into small pieces.

Make the crumble: place all the ingredients into a bowl and rub with your fingers until the mixture resembles breadcrumbs.. Place in the fridge.

When the dough doubles in volume, move it into the prepared mold, smooth the top and allow to sit for another 20 minutes.

Meanwhile preheat oven to 180 ° C.

Brush the dough with beaten egg, put the rhubarb, sprinkle with vanilla sugar and the crumble.

Bake for about 50 minutes 1h – to a dry stick. Allow to cool before cutting into pieces.

Bon appetit!

 

Jak upiec idealne ciasto drożdżowe? Poradnik dla początkujących

Ciasto drożdżowe

Oto garść najważniejszych informacji, porad oraz kilka zasad, którymi należy się kierować przy sporządzaniu ciasta drożdżowego:

Podstawowymi składnikami ciasta drożdżowego są: mąka ( najlepiej krupczatka – typ 550 ), mleko ( lub woda ), drożdże i sól. Dodatkowe składniki to: jaja, cukier, tłuszcz ( najczęściej masło ), substancje zapachowe i bakalie.

Mąka powinna być przesiana i ogrzana. Przesianie mąki sprawia, że jest ona bardziej napowietrzona, co bardzo dobrze wpływa na wyrastanie ciasta. Poza tym pozbędziemy się niepotrzebnych grudek, zanieczyszczeń. Temperatura też ma znaczenie – mąka powina być ciepła w dotyku. Najlepiej wsypać mąkę do miski i wstawić na kilkanaście minut do piekarnika rozgrzanego do około 50° C.

Mleko powinno być ciepłe, lecz nie za gorące. Najlepiej wsadzić do mleka palec – powinno mieć mniej więcej temperaturę ciała. Tak samo należy postąpić z rozpuszczonym masłem.

Jeśli chodzi o drożdże, najlepiej stosować te świeże. Pamiętajmy jednak, aby nie miały one bezpośredniego kontaktu z solą – to może je zabić i ciasto nie wyrośnie. Nie powinno się też mrozić świeżych drożdży. Suche drożdże są coraz bardziej popularne, łatwiej i dłużej możemy je przechowywać. Nie trzeba z nich robić rozczynu – po prostu mieszamy je bezpośrednio z mąką. Suchych drożdży dodajemy zawsze o połowę mniej, niż tych świeżych.

Reszta składników, a szczególnie jaja, powinny mieć temperaturę pokojową – należy je wyjąć minimum 2 godziny wcześniej z lodówki. Jeśli zdarzy nam się zapomnieć, można je wstawić do ciepłej wody. Jaja najczęściej należy utrzeć z cukrem przed dodaniem do ciasta.

Pamiętajcie też, że jakość poszczególnych składników ma bezpośredni związek z jakością wypieku. Świeże jaja od wesołej kury, wiejskie mleko, prawdziwe masło, mąka dobrej jakości – to wszystko ma ogromne znaczenie.

Sporządzanie ciasta drożdżowowego:

  1. Najpierw należy zrobić zaczyn ( rozczyn ): odpowiednią ilość drożdży rozprowadzić w letnim mleku z dodatkiem cukru i mąki. Zaczyn powinien mieć konsystencję ciasta na naleśniki. Należy go odstawić do wyrośnięcia na około 5 minut, najlepiej w temperaturze 27  – 29° C. Rozczyn łączy się z pozostałą mąką, gdy dwukrotnie zwiększy swoją objętość. Jeśli zaczyn zbyt mocno wyrośnie, może to skutkować kwaśnym zapachem i wadliwością wypieku.
  2. Zaczyn należy wlać do przesianej, ogrzanej mąki i lekko zamieszać. Następnie dodaje się utarte jaja, sól i ewentualnie substancje zapachowe. Ciasto należy wyrabiać przez 15 – 20 minut.
  3. Kolejnym etapem jest stopniowe dodawanie stopionego, ciepłego tłuszczu. Ciasto należy cały czas wyrabiać, do momentu, aż będzie elastyczne, zacznie odchodzić od rąk i naczynia.
  4. Na koniec dodajemy rodzynki, bakalie, itp dodatki.
  5. Wyrównujemy powierzchnię ciasta, przykrywamy lnianą / bawełnianą ściereczką i odstawiamy w ciepłe miejsce do podwojenia objętości. Zazwyczaj trwa to około 1,5 godziny, czasem dłużej. Idealnym miejscem do wyrastania jest piekarnik z zapaloną lampką.
  6. Kiedy ciasto dwukrotnie zwiększy swoją objętość, możemy przenieść je na posypany mąką blat i uformować placek. Można też od razu przenieść ciasto do foremki ( wysmarowanej tłuszczem i posypanej bułką tartą ). Maksymalnie możemy wypełnić formę do połowy, gdyż ciasto w dalszym ciągu rośnie. Przykrywamy ściereczką i ponownie pozostawiamy do wyrośnięcia / napuszenia na około 20 minut.
  7. Przed włożeniem do piekarnika, wierzch ciasta należy posmarować rozmąconym jajkiem, żółtkiem, lub wodą z cukrem. Można ułożyć owoce, czy posypać kruszonką.
  8. Ciasto drożdżowe piecze się zazwyczaj w temp. 180° C ( w przypadku chlebów na bazie drożdży temp. może być wyższa ). Z reguły trwa to 40 – 50 minut, przy czym po pierwszych 20 minutach warto sprawdzić, czy ciasto piecze się prawidłowo ( nie pali się, nie wylewa z formy ). Aby sprawdzić, czy ciasto jest gotowe – wtykamy do środka czysty, drewniany patyczek. Jeśli wychodzi suchy – możemy wyjąć ciasto z piekarnika.
  9. Przed wyjęciem i pokrojeniem ciasta, należy poczekać, aż wystygnie.

Oprócz tradycyjnego ciasta, istnieje również:

  • ciasto drożdżowe parzone: powstaje ono w ten sposób, ze 1/4 mąki przeznaczonej do wypieku zaparza się wrzącym mlekiem ( lub wodą ) uważając, by nie było grudek. Kiedy masa wystygnie, dodaje się drożdże roztarte z cukrem  i pozostawia do wyrośnięcia. Po wyrośnięciu należy dodać resztę składników i postępować, jak z tradycyjnym ciastem drożdżowym. Ciasto parzone jest delikatniejsze i dłużej zachowuje świeżość.
  • ciasto drożdżowe gotowane: to wszystkim znane kluski gotowane na parze / pampuchy. Po przygotowaniu ciasta i ufrmowaniu kulek, umieszcza się je nad garnkem z gotującą się wodą. Są specjalne urządzenia do gotowania na parze, można też umocować gazę lub ściereczkę na wierzchu garnka. Kluski należy przykryć i gotować około 5 minut. Prawidłowo przygotowane ciasto drożdżowe gotowane jest jednolite, porowate i nie lepi się. Pampuchy można nadziać marmoladą, lub owocami, podawać polane owocowym sosem, rozpuszczonym masłem, cukrem, czy śmietaną.

Z ciasta drożdżowego wypieka się również chleby, bułki, strucle, baby, paszteciki, chałki i wiele innych smacznych wyrobów.

To wszystko, o czym przeczytaliście, to tylko czysta teoria, kilka wskazówek i podpowiedzi. Jeśli będziecie mieć na uwadze powyższe informacje, jest duża szansa na to, że ciasto wyjdzie idealnie. Jak w każdej dziedzinie, tak i w pieczeniu ciast, ważna jest praktyka, doświadczenie i cierpliwość. poza tym, nie taki diabeł straszny, jak go malują ;-) Powodzenia i smacznego!

Na podstawie książki Ireny Głowackiej „Pieczenie ciast i ciasteczek” ( Warszawa 1972 ) oraz własnych doświadczeń

Baba drożdżowa i życzenia na Wielkanoc

Baba 1 Chili & Tonka

Baba 6 Chili & Tonka

Baba 4 Chili & Tonka

Bazie Chili & Tonka

Od czterech lat jeździmy z wielkanocnym koszyczkiem do pobliskiej miejscowości, gdzie znajduje się polski kościół. Tutejsza Polonia to najczęściej trzecie pokolenie emigrantów. Twarze jakby znajome, rysy jakby polskie, ale większość nie zna już „ojczystej” mowy. Święcenie pokarmów i krótkie kazanie odbywa się więc po francusku. Na koniec ksiądz składa życzenia. Każdemu z osobna – jest uścisk dłoni i krótka rozmowa. Coś, czego raczej nie można spotkać w polskim kościele.

Francja jest krajem świeckim i wszelkie święta kościelne obchodzone są w sposób dość „nienachalny”. Wielkanoc przede wszystkim oznacza półki zasypane czekoladowymi jajami, zajączkami, a nawet kurkami i gąskami dość okazałych rozmiarów. Od samego patrzenia na takie stosy czekoladowych łakoci przychodzi ochota na coś bardziej wytrawnego. Zawsze przed świętami, w okolicy odbywa się kiermasz polskich wyrobów – można kupić swojską, czy białą kiełbasę,  kabanosy i wiele innych wyrobów. Poza tym – to jest najfajniejsze! – dla dzieci organizowana jest zabawa w poszukiwanie czekoladowych jajeczek, rozrzuconych po trawie w parku – „une chasse aux oeufs”. W takich imprezach biorą udział również dzieci wyznawców innych religii, w tym muzułmanów. Wcale mnie to nie dziwi – sama chętnie pognałabym z koszyczkiem na takie słodkie polowanie!

Ja dzisiaj proponuję Wam przepis na klasyczną babkę drożdżową. Nie za słodką, lekką i puszystą. Życzę Wam wspaniałych, rodzinnych Świąt Wielkiej Nocy i samych smacznych potraw na stole! I jeszcze wiosny Wam życzę!

Baba 7 Chili & Tonka

{ scroll down for English version }

Baba drożdżowa

Składniki:

  • 50 g świeżych drożdży ( lub 25 g suchych )
  • 100 g cukru
  • 150 ml letniego mleka
  • 2 szklanki mąki
  • 2 żółtka w pokojowej temperaturze
  • 50 g roztopionego i przestudzonego masła
  • sok z połowy limonki lub cytryny
  • skórka otarta z limonki lub cytryny
  • cukier puder do posypania ciasta

Przygotowanie:

  1. Drożdże pokrusz i rozetrzyj z 1/4 porcji cukru. Poczekaj, aż się rozpuszczą.
  2. Dodaj 1/4 mąki i połowę podgrzanego mleka. Dokładnie wymieszaj i odstaw do wyrośnięcia.
  3. Cytrynę wyszoruj i zetrzyj z niej skórkę.
  4. Żółtka utrzyj z pozostałą częścią cukru.
  5. Do wyrośniętego zaczynu dodaj utarte żółtka, pozostałą mąkę, letnie mleko, roztopione masło, sok i skórkę z cytryny.
  6. Wyrób gładkie ciasto, które nie lepi się do rąk ( jeśli potrzeba, posyp je lekko mąką ).
  7. Foremkę z kominem posmaruj dokładnie masłem i posyp mąką, bułką tartą, lub kaszką manną.
  8. Przenieś ciasto do foremki, dociśnij i wyrównaj wierzch. Odstaw do wyrośnięcia w ciepłe miejsce na około 1 godzinę. Ciasto powinno wypełnić formę w 3/4 objętości.
  9. Piecz przez 35-40 minut w piekarniku nagrzanym do 180° C. Jeśli wierzch zbyt szybko się rumieni, przykryj ciasto folią, lub papierem do pieczenia.
  10. Po upieczeniu odczekaj kilkanaście minut, wyjmij ostrożnie babkę z foremki i wystudź na kratce. Posyp obficie cukrem pudrem.
  11. Ciasto najlepsze w dniu pieczenia, smacznego!

Ps. Warto dodać do ciasta dwie garście rodzynek ( uprzednio zalanych wrzątkiem i odcedzonych ). Jeśli chcesz babkę polać lukrem, rozpuść cukier puder w niewielkiej ilości wody – tak, aby powstała konsystencja śmietany. Polej babkę i poczekaj aż lukier stężeje. Wierzch ( jeszcze mokry ) możesz posypać orzechami, lub kandyzowaną skórką pomarańczową, czy cytrynową.

Baba 8 Chili & Tonka

**********

Baba – sweet yeast cake

Ingredients:

  • 50 g of fresh yeast ( or 25 g instant yeast )
  • 100 g sugar
  • 150 ml lukewarm milk
  • 2 cups flour
  • 2 egg yolks at room temperature
  • 50 g butter, melted
  • juice of half  lime or lemon
  • lime or lemon zest
  • icing sugar for dusting

Method:

  1. Rub the fresh yeast with 1/4 of sugar until it dissolves. Add 1/4 flour and half the lukewarm milk. Mix thoroughly and allow to rise. If you use Instant yeast simply mix with the flour.
  2. Whisk the yolks with the rest of the sugar until thick and pale. Mix with the leaven and add remaining flour, milk, melted butter, juice and zest.
  3. Knead a smooth dough that is not sticky to your hands (if necessary, sprinkle them lightly with flour).
  4. Grease the mold with a chimney thoroughly with butter and sprinkle with flour, bread crumbs or semolina.
  5. Transfer the dough into the mold, press and smooth the top. Leave to rise in a warm place for about 1 hour. The dough should fill the mold in a 3/4 volume.
  6. Preheat oven to 180°C and bake for 35-40 minutes ( (until a tester inserted into center comes out clean). If the top browns too quickly, cover the dough with aluminum foil or baking paper.
  7. Wait about 15 minutes before carefully removing from the mold.
  8. Sprinkle generously with icing sugar. Baba is the best the same day. Enjoy your meal!

You can also add to the dough two handfuls of raisins (previously flooded with boiling water and drained). If you want, you can pour icing and sprinkle the top with nuts or candied orange peel or lemon.

Przepis od Autorki bloga Gzik i Pyry